خرید تیرآهن

تیرآهن یکی از پرکاربردترین پروفیل های صنعت ساخت و ساز است که میزان بالای استفاده از آن در پروژه های عمرانی باعث شده تا قیمت آن نوسان زیادی داشته باشد. به همین دلیل باید در هنگام خرید تیرآهن دقت زیادی به خرج بدهید, تا هزینه های اجرایی پروژه اقتصادی تر در بیاید.

توجه داشته باشید که تیرآهن را به دو صورت شاخه ای و کیلویی به فروش می رسانند. پر مصرف ترین تیرآهن های موجود در بازار شامل اندازه های 14, 16 و 18 است. همچنین مهمترین کارخانه های تولید کننده تیرآهن هم شامل برندهای فایکو, یزد, کرمانشاه, ذوب آهن, آرین و بناب است.

اگر قصد خرید تیرآهن را دارید این نکته را در نظر داشته باشید که تیر آهن هایی که در بازار ایران موجود هستند به دو دسته سبک و استاندارد طبقه بندی می شود. بهترین و مرغوب ترین تیرآهن داخلی را می توانید از ذوب آهن اصفهان تهیه کنید. تیر آهن های ذوب آهن اصفهان دارای وزن استاندارد بوده و کاملا منطبق با جدول اشتال است و دلیل قیمت بالای آن نسبت به سایر کارخانه ها همین موضوع است.

تیرآهن هاش (IPB)

انواع تیرآهن هاش سبک و سنگین (بال پهن)

تیرآهن معمولی (IPE)

انواع تیرآهن معمولی (بال نیم پهن)
تیرآهن هاش (IPB)

در نقشه های اجرایی و کتابچه اشتال تیرآهن بال پهن به طور اختصار با حروف IPB یا HE-B نمایش داده می شود. نام دیگر این تیرآهن، تیرآهن هاش (H) می باشد. تیرآهن هاش، تیرآهن عریضی است که در آن طول بال‌ها نسبت به طول بال های تیرآهن معمولی‌ (IPE) افزایش یافته است. در واقع تیرآهن بال پهن، نوعی از تیرآهن می باشد که بال تیرآهن و جان (ارتفاع پشت تا پشت تیرآهن) آن با هم برابر است.

انواع استانداردهای تولید تیرآهن بال پهن

این نوع تیراهن در استانداردهای DIN 1025 – Euronorm 53-62 – EN 10034 – EN 10163-3, C – STN 42 5550ČSN 42 5550 – TDP: STN 42 0135 تهیه و تولید می شود.

انواع تیرآهن هاش

تیرآهن بال پهن به سه نوع دسته بندی می شود که عبارت اند از:
​تیرآهن بال پهن HE-B یا (IPB): طبق استاندارد فولاد کشور آلمان (DIN) تیرآهن بال پهن HE-B از سایز 100 الی 1000 میلیمتر که ارتفاع مقطع از سایز 100 الی 1000 و طول بال آن در سایزهای 100 الی 300 میلیمتر تولید می شود.

تیرآهن بال پهن سبک وزن HE-AA یا (IPBL): علامت L نشان دهنده سبک وزن بودن تیرآهن است. IPBL نشان دهنده تیرآهن عریض سبک است. تیرآهن بال پهن HE-A از سایز 100 الی 1000 میلیمتر که ارتفاع مقطع آن از سایز 96 الی 990 و طول بال آن در سایزهای 100 الی 300 میلیمتر تولید می شود.

تیرآهن بال پهن سنگین وزن HE-M یا (IPBV): علامت V نشان دهنده سنگین وزن بودن تیرآهن است. به عنوان مثال IPBV نشان دهنده تیرآهن عریض سنگین می باشد. طبق استاندارد فولاد کشور آلمان (DIN) تیرآهن بال پهن HE-M از سایز 100 الی 1000 میلیمتر که ارتفاع مقطع آن از سایز 120 الی 1008 میلیمتر و طول بال آن در سایزهای 106 الی 302 میلیمتر تولید می شود.

در کشورهای مختلف مهندسین و مجریان پروژه های عمرانی جهت تحلیل و طراحی استاندارد، دقیق و اصولی محاسبات خود از کتابچه اشتال که به عنوان مهمترین منبع مشترک و کارآمد است استفاده می نمایند. در جدول تیرآهن هاش کتابچه اشتال طول استاندارد هر سه نوع تیرآهن هاش را 8 تا 16 متر تعیین نموده است.

​تولید تیرآهن بال پهن در مجتمع ذوب آهن اصفهان

مجتمع ذوب آهن اصفهان تنها کارخانه تولید کننده تیرآهن بال پهن (هاش) در ایران می باشد. شرکت سهامی ذوب آهن اصفهان انواع تیرآهن های گرم نوردیده بال پهن موازی با وزن متوسط با ارتفاع مقطع 14، 16، 18، 20 و 30 سانتی متر و همچنین انواع تیرآهن هاي گرم نوردیده بال پهن موازی با وزن سبک با ارتفاع مقطع 14، 16، 18، 20 سانتی متر را تولید و روانه بازار می کند. نوع فولاد تیرآهن های هاش مجتمع ذوب آهن اصفهان شامل ST37، ST44 و ST52 می باشد.

کاربرد تیرآهن هاش

  • سازه های عظیم فلزی نظیر ستون برج های بلند و سوله ها
  • ریل و ستون جرثقیل های سقفی
  • سازه های پتروشیمی
  • ساخت باسکول ها

ویژگی های تیرآهن بال پهن

  • تولید در دو نوع بال پهن سبک و بال پهن سنگین
  • بهترین پروفیل نورد شده برای اجرای ستون های بلند در سازه های اسکلت فلزی آسمان خراش
  • دارای مقطع مربع شکل (ممان اینرسی بهتر نسبت به سایر تیرآهن های دیگر)
  • مقاومت بالا نسبت به سایر مقاطع
  • اتصال و جوشکاری راحت ستون ها روی یکدیگر
  • طول بال های تیرآهن هاش نسبت به تیرآهن IPE بزرگتر است.
  • اندازه طول بال با ارتفاع مقطع آن برابر است.
  • افزایش خواص مکانیکی و فیزیکی

مزایای تیرآهن هاش

  • کاهش ضریب خطا و سازه ای یکنواخت
  • افزایش سرعت پروژه به دلیل عملیات نصب ساده تر
  • کاهش هزینه های عملیاتی
  • کاهش میزان مصرف آهن
  • استحکام و مقاومت بالا

مزایای تیرآهن بال پهن (IPB) نسبت به تیرآهن معمولی (IPE)

  • میزان چقرمگی
  • نقطه تسلیم
  • استحکام کششی
  • کاهش وزن نهایی سازه
  • بهینه کردن میزان مصرف آهن آلات
تیرآهن معمولی (IPE)

تیرآهن نیز از جمله مقاطع پرکاربرد و مهمترین نوع پروفیل های ساختمانی در ساخت و ساز است که انواع متعددی نیز دارد.

روند تولید تیرآهن

در ابتدا شمش ها را توسط یک جک هیدرولیکی در ردیف های مشخص به داخل کوره ها هدایت می کنند و کوره را در دمای 1100 درجه سانتی گراد جهت نورد آماده می کنند. سپس شمش های پخته شده روی رول ها قرار می گیرند و به طرف مرحله رافینگ هدایت می شوند. مرحله رافینگ در سه مرحله از قطر شمش ها کاسته و به طول آن می افزاید و بعد از مرحله رافینگ (استندها) قفسه های نورد قرار دارند که این مرحله متشکل از 10 تا 18 استند با کالیبر مشخص می باشد مرحله آخر نورد قسمت قیچی متراژ جهت برش محصولات تولید شده در طول های مشخص بکار برده می شود سپس محصولات تولیدی در زیر گیوتین های بسته بندی به طول 12 متری طبق استاندارد برش داده می شوند.

روش‌های برش تیرآهن

برش تیرآهن به دو روش صورت می گیرد که عبارتند از:

برش به روش کوپال: این روش توسط دستگاه قطع کن سنگین صورت می‌گیرد که مجهز به برش گیوتین است که انواع پروفیل های فولادی را در امتداد خط منکسر قطع می‌نماید.

برش به روش برنول: برش به وسیله‌ی لوله‌ی برنول صورت می‌گیرد که شعله‌ی بنفش رنگی که از گاز استیلِن و اکسیژن تولید شده را منتشر می‌نماید. این نوع برش تحت عنوان هوابرش نیز نامیده می شود.

انواع تیرآهن

تیرآهن ها دارای انواع مختلف و با مشخصات هندسی و کاربری متفاوتی می باشد که عبارتند از:

تیرآهن معمولی (IPE)

تیرآهن معمولی (I Profile European) یا تیرآهن بال نیم پهن با سطح مقطع I شکل در ایران کاربرد زیادی دارد. این تیرآهن طبق استاندارد اروپا تولید می‌شود. مشخصات تیرآهن معمولی، ثابت بودن ضخامت بال است. انواع سایز تیرآهن معمولی در کارخانجات با ارتفاع مقطع 80 تا 600 میلیمتر تولید می شود. این تیرآهن محصولی از نورد گرم فولاد با مقطع عرضی معين كه از قسمت ميانی به نام جان و دو لبه موازی به نام بال تشكيل شده است‌.

تیرآهن نرمال (INP)

تیرآهن نرمال (I Normal Profile) با سطح مقطع I شکل که ضخامت بال آن با فاصله گرفتن از جان تیرآهن کاهش می یابد و تفاوت اصلی آن با تیرآهن معمولی در ضخامت بال است. مشخصه این تیرآهن طبق استاندارد کارخانجات روسیه و چین می باشد. تیرآهن نرمال در کارخانجات با ارتفاع مقطع 80 تا 600 میلیمتر تولید می شود.
کاربرد تیرآهن نرمال در چند سال گذشته کاهش چشمگیری داشته است که این امر به دلیل عملکرد سازه ای بهتر تیرآهن معمولی (IPE) نسبت به تیرآهن نرمال و همچنین تولید انبوه تیرآهن معمولی در کشور و کاهش خروج ارز از کشور می باشد.

تیرآهن بال پهن (IPB)

تیرآهن IPB (I Profile Broad) یا هاش (H) یا تیرآهن های عریض که در آنها طول بال ها نسبت به تیرآهن IPE افزایش یافته و تیر آهن بال پهن نامیده می شوند. تیرآهن هاش در کارخانجات با ارتفاع مقطع 100 تا 1000 میلیمتر تولید می شود. تحمل تیرآهن بال پهن تک نسبت به تیرآهن معمولی تک در برابر اعمال بارهای وارد بیشتر است.

کاربرد تیرآهن معمولی (IPE)

  • ساخت تیر به صورت تک و دوبل به عنوان تیر اصلی برای اتصال به ستون و تیر فرعی برای اتصال به تیرهای اصلی
  • ساخت ستون ها
  • ساخت اعضای خرپاها
  • ساخت نعل درگاه ها
  • پوشش سقف ها به صورت تیرهای فرعی و اصلی (پل یا شاهتیر)
  • ساخت پل های لانه زنبوری
  • اتصال دو تیر عرضی در سقف یا خرپای سقف به عنوان تیر کلاف

مزایای تیرآهن معمولی

  • بعد از اتمام اجرای سازه امکان تقویت تیرها وجود دارد.
  • اتصال چندین قطعه به یکدیگر توسط تیرآهن امکان‌پذیر می باشد.
  • این قطعات به صورت پیش ساخته در کارخانه‌ها موجود هستند.
  • اجرا و نصب تیرآهن سرعت بالایی دارد.
  • تیرآهن در ارتفاع زیاد کاربرد فراوانی دارد.

معایب تیرآهن

  •  تضعیف در دمای بالا (آتش سوزی): با بالا رفتن دما در شرایط آتش سوزی مقاومت ساختمان‌های فلزی کاهش می‌یابد. اگر در شرایطی دمای اسکلت فلزی از دمای ۵۰۰ به دمای ۶۰۰ درجه سانتی گراد افزایش یابد باعث به خطر افتادن تعادل ساختمان می شود.
  • خوردگی فلزات در برابر عوامل خارجی (رطوبت): قطعات فلزی استفاده شده در ساختمان‌ها در برابر شرایط جوی از خود واکنش نشان داده و باعث کاهش ابعاد قطعات فلزی و خوردگی فولاد می‌شود، به این ترتیب مخارج محافظت و نگهداری ساختمان افزایش می یابد. پدیده زنگ زدگی در فولاد باعث خوردگی فولاد و در شرایط اضطراری باعث تخریب سازه و تحمیل خسارات جانی و مالی فراوانی می شود. اگر سازه اسکلت فلزی در مناطق با رطوبت زیاد مانند بنادر اجرا شده باشد جهت پیشگیری از پدیده مخرب زنگ زدگی، رنگ آمیزی قطعات سازه اسکلت فلزی توسط رنگ های ضد زنگ (سُرنج) باعث کاهش چشمگیر اثر مخرب رطوبت بر سازه اسکلت فلزی می شود
  • تمایل قطعات فلزی به کمانش: تمایل قطعات فلزی به کمانش به ویژه در ستون های بلند (لاغر) از نقاط ضعف این محصولات می باشد.
  • اتصال نامناسب قطعات: اتصال قطعات فلزی به 3 روش اتصال جوشی، پیچی و پرچی صورت می گیرد اما در کشور ما اغلب اتصالات با جوش صورت می‌گیرد که در این میان به دلیل عدم مهارت برخی از جوشکاران و عدم کنترل توسط مهندسین ناظر بعدها پس از بهره برداری از ساختمان اسکلت فولادی در ساختمان مشکلاتی ایجاد خواهد شد.

تیرآهن لانه زنبوری

تیرآهن لانه زنبوری نوعی از تیرآهن است که به منظور افزایش مقاومت خمشی در تیرهای نرمال آن ها را به شکل لانه زنبور برش می دهند. این تیرآهن جزو تیرآهن های نورد شده در کارخانه نمی باشد. دلیل نام گذاری تیرآهن لانه زنبوری ماهیت تصویری این محصول می باشد. فضاهای خالی موجود در جان تیر آهن چون لانه زنبور است و وجود همین لانه های زنبوری شکل علت اصلی نامگذاری محصول می باشد. تولید تیرآهن لانه زنبوری کارگاهی می باشد و فروش تیرآهن لانه زنبوری غیرمعمول می باشد. در نقشه ها معمولاً علامت اختصاری تیرآهن لانه زنبوری با حروف (CNP) نمایش داده می شود.

نحوۀ طراحی تیر لانه زنبوری

ابتدا جان تیرآهن نورد شده را به صورت زیگزاگ بریده، سپس قطعات به دست آمده به اندازه یک دندانه نسبت بهم جابجا می شوند. در نهایت با جوش نفوذی کامل اتصال را کامل می کنند. در تیرهای لانه زنبوری تعیین ارتفاع تیر و شکل حفرۀ ایجاد شده در جان تیر آهن به محاسبات فنی و زاویه برش α بستگی دارد. این زاویه معمولاً بین ۴۵ تا ۶۰ درجه متغیر است.

مزایای تیر لانه زنبوری

  • مقرون‌به‌صرفه و کاملاً اقتصادی
  • تحمل بار بالا
  • مقاومت بیشتر
  • افزایش استحکام و مقاومت بدون بار اضافه
  • افزایش بار خمشی
  • کاربردهای متنوع در انواع صنایع به ویژه پل سازی، حمل و نقل، عمران و غیره

معایب تیر لانه زنبوری

تیر لانه زنبوری دارای معایب و اشکالاتی در اجرا و بهره برداری نیز می باشد.در ساخت تیر لانه زنبوری می بایست اصول کاملاً رعایت گردیده در غیر این صورت احتمال تخریب تیر زیر بار وارد شده وجود خواهد داشت. ایراد اساسی تیر لانه زنبوری، وجود حفره ها است که باعث کاهش مقاومت برشی تیر در محل اتصال پل به ستون یا اتصال تیرآهن تودلی (تیر فرعی) به پل لانه زنبوری می شود. معمولاً این عیب باعث ممنوعیت تیر لانه زنبوری می شود. برای رفع این عیب و تأمین مقاومت برشی از دست رفته، بعضی از حفره ها را با ورق فلزی پر می کنند. تیر لانه زنبوری در ساختمان اسکلت فلزی می تواند به صورت پل، فقط در یک دهانه یا به صورت پل ممتد به کار رود.

وزن تیرآهن های معمولی

در کشورهای مختلف مهندسین و مجریان پروژه های عمرانی جهت تحلیل و طراحی استاندارد، دقیق و اصولی محاسبات خود از کتابچه اشتال که به عنوان مهمترین منبع مشترک و کارآمد است استفاده می نمایند. برای مشاهده جدول وزنی انواع تیرآهن معمولی طبق وزن های استاندارد اشتال کلیک نمایید. جدول تحمل بار تیرآهن از کاربردی ترین جداول برای مهندسین محاسب محسوب می گردد که می توان براخی از موارد را در کتابچه اشتال استخراج نمود. مسلماً با افزایش ارتفاع مقطع تیرآهن، مقاومت آن در برابر بار افزایش می یابد به عنوان مثال مقاومت تیرآهن 16 نسبت به مقاومت تیرآهن 14 بیشتر می باشد. برای مشاهده جدول وزنی انواع تیرآهن معمولی طبق وزن های استاندارد اشتال کلیک نمایید.

سازندگان تیرآهن

  • کارخانه ذوب آهن اصفهان
  • کارخانه فولاد فردوس باختر
  • کارخانه فولاد خوزستان
  • کارخانه فولاد شاهین بناب
  • کارخانه فولاد فایکو
  • کارخانه فولاد کوثر اهواز
  • کارخانه فولاد ناب تبریز
  • کارخانه فولاد آریا ذوب
  • کارخانه فولاد یزد
  • کارخانه فولاد کرمانشاه
  • کارخانه آریان فولاد
  • کارخانه فولاد ظفر بناب